แค่จัดการ E-Waste ให้ถูกวิธี ก็เปลี่ยนจากขยะอันตราย ให้กลายเป็นทรัพยากรที่มีค่า

Detailed summary

เพราะคำว่า “ซื้อดีกว่าซ่อม” กับเทคโนโลยีที่พัฒนาเร็ว จนทำให้แต่ละค่ายผู้ผลิตสินค้าอิเล็กทรอนิกส์เหมือนอยู่ในสมรภูมิที่ต้องส่ง “รุ่นล่าสุด” มาครองพื้นที่ให้ได้…

เพราะคำว่า “ซื้อดีกว่าซ่อม” กับเทคโนโลยีที่พัฒนาเร็ว จนทำให้แต่ละค่ายผู้ผลิตสินค้าอิเล็กทรอนิกส์เหมือนอยู่ในสมรภูมิที่ต้องส่ง “รุ่นล่าสุด” มาครองพื้นที่ให้ได้ ขณะเดียวกันก็ยิ่งสร้างภูเขาขยะอิเล็กทรอนิกส์บนดินให้ใหญ่โตขึ้นจนจัดการไม่ทัน และถ้าสืบสาวกลับไปยังต้นทาง ขยะเหล่านั้นล้วนเคยอยู่ในบ้านของเรามาก่อน

ไม่ว่าจะเป็นโทรศัพท์มือถือเครื่องเก่า สายชาร์จที่ชำรุด หูฟังที่เลิกใช้ หรือเครื่องใช้ไฟฟ้าที่เสียและคิดว่าซ่อมไปไม่คุ้ม สิ่งเหล่านี้กลายเป็นขยะอิเล็กทรอนิกส์ หรือ E-Waste ที่ภายในอุปกรณ์แต่ละชนิดมีส่วนประกอบแตกต่างกัน โดยในหนึ่งชิ้นนั้นอาจมีทั้งโลหะ พลาสติก แก้ว และชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ที่มีสารอันตรายอยู่ การจัดการด้วยวิธีทั่วไปจึงไม่เพียงพอ เพราะต้องคำนึงทั้งการนำวัสดุกลับมาใช้ประโยชน์ และการป้องกันไม่ให้สารอันตรายปนเปื้อนสู่สิ่งแวดล้อม

ในขยะอันตรายมีมูลค่าซ่อนอยู่ ข้อมูลจากองค์การอนามัยโลก (WHO) ระบุว่า การจัดการหรือรีไซเคิล E-Waste ด้วยวิธีที่ไม่เหมาะสม อย่างการเผากลางแจ้งหรือการถอดแยกโดยไม่มีมาตรการป้องกัน อาจทำให้สารอันตรายอย่างตะกั่วและสารเคมีอื่น ๆ ถูกปล่อยสู่สิ่งแวดล้อม และส่งผลกระทบต่อสุขภาพได้ โดยเฉพาะเด็กและหญิงตั้งครรภ์ที่เปราะบางต่อการสัมผัสสารเหล่านี้อย่างมาก

แต่ในการถูกจำแนกว่าเป็นขยะอันตราย E-Waste ก็ยังมีวัสดุที่สามารถนำกลับมาใช้ประโยชน์ได้อีกหลายชนิด เช่น ทองแดง เหล็ก และทองคำ ซึ่งเป็นวัตถุดิบสำคัญในอุตสาหกรรมต่าง ๆ รายงานล่าสุดใน The Global E-waste Monitor 2024 ประเมินว่า ในปี 2022 มูลค่าของโลหะที่อยู่ในขยะอิเล็กทรอนิกส์ทั่วโลกสูงถึง 91,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ สามอันดับแรกคือทองแดง 19,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เหล็ก 16,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และทองคำ 15,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

ตัวเลขเหล่านี้บอกกับเราว่า ในอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่เราเลิกใช้แล้ว ยังมีวัสดุที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจอยู่มาก การเก็บรวบรวมและส่งเข้าสู่กระบวนการรีไซเคิลที่ได้มาตรฐาน นอกจากจะช่วยลดการสูญเสียวัตถุดิบ ยังช่วยลดความเสี่ยงจากการจัดการที่ไม่ถูกวิธีไปพร้อมกัน

E-Waste ในไทย จัดการได้ตั้งแต่โทรศัพท์เก่าในมือ ในรายงานสถานการณ์มลพิษของประเทศไทย ปี 2567 โดยกรมควบคุมมลพิษ ระบุว่า ในปี 2567 มีซากผลิตภัณฑ์เครื่องใช้ไฟฟ้าและอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์จากชุมชนประมาณ 445,899 ตัน คิดเป็นร้อยละ 65…

ข้อมูลนี้ยืนยันได้ว…

Opening of the article, excerpted from greenery.. To read the rest, open the article on the publisher's site.